Yunanistan ile İsrail arasında yaklaşık 3,5 milyar dolarlık anlaşmayla satın alınan “Aşil Kalkanı” hava savunma sistemi üzerinden başlayan kriz büyüyor. Sistemin kontrolünün kimde olacağına ilişkin tartışma Yunanistan Meclisi’ne taşınırken, siyasi partilerden peş peşe açıklamalar geldi.
KRİZİN NEDENİ: KONTROL KİMDE OLACAK?
Tartışma, İsrail Füze Savunma Örgütü Başkanı Moşe Patel'in Kathimerini gazetesine verdiği röportajla alevlendi. Patel, Aşil Kalkanı'nın kontrolünü sağlayacak kaynak kodunun Yunanistan'a verilmeyeceğini açıkladı. Patel, bunun iki ülke arasındaki anlaşmanın şartları arasında yer almadığını söyledi. Bu açıklama, Yunanistan'da büyük tepkiye yol açtı.
DENDİAS “KONTROL ATİNA'DA OLACAK” DEMİŞTİ
Yunan kamuoyunda daha önce, sistemin kontrolünün tamamen Atina yönetiminde olacağı düşünülüyordu. Bu beklentinin oluşmasında Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias'ın açıklamaları etkili olmuştu. Dendias, sistemin kontrolünün Yunanistan'da olmaması halinde ülkenin en yakın müttefiklerinin dahi rehinesi durumuna düşebileceğini söylemişti. Ancak İsrailli yetkili Moşe Patel'in açıklamaları, Dendias'ın sözleriyle çelişince ülkede siyasi tartışma başladı.
Patel'in açıklamalarının ardından Yunanistan'da özellikle muhalif basından hükümete yönelik sert eleştiriler geldi. Muhalif basın, hükümeti halkı ve kamuoyunu yanıltmakla suçladı. Bunun üzerine İsrail Savunma Bakanlığı'ndan konuya ilişkin bir açıklama yapıldı. Bakanlık, teknoloji, yazılım ve teknik bilgi paylaşımının ortaklaşa gerçekleştirileceğini bildirdi. Ancak bu açıklamanın, kullanılan ifadelerin genel ve yoruma açık olması nedeniyle krizin büyümesini engelleyemediği belirtildi.
Yaşanan tartışmaların ardından konu Yunanistan Meclisi'ne taşındı. Muhalefet partileri hükümetten, İsrail ile yapılan anlaşmanın ayrıntılarına ilişkin kapsamlı bilgi talep etti. Partiler ayrıca anlaşmaya ilişkin belgeleri tek tek incelemek istiyor. Böylece Aşil Kalkanı'nın yalnızca teknik özellikleri değil, sistemin kontrolü, kaynak koduna erişim ve İsrail ile yapılan anlaşmanın şartları da Yunanistan siyasetinin gündemine girmiş oldu.
Konuya ilişkin açıklamalarda özellikle Yeni Sol Partisi'nin ifadeleri dikkat çekti. Parti, Yunan hükümetinin İsrail yönetimiyle 3,5 milyar dolarlık bir anlaşma yaptığını vurgularken, İsrail'i Gazze'deki eylemleri nedeniyle eleştirdi ve komşu ülkelere yönelik saldırılara dikkat çekti. Yeni Sol Partisi, bu çerçevede Yunan hükümetine yönelik yazılı soru önergesi verdi.
“İSRAİL KONUSU SEÇİM MALZEMESİNE DÖNÜŞEBİLİR”
CNN TÜRK Atina Temsilcisi Duygu Leloğlu, Yunanistan'daki gelişmeleri değerlendirdi. Leloğlu, son iki gündür Aşil Kalkanı'nın kontrolüne ilişkin ciddi bir krizin yaşandığını belirterek, Yunan kamuoyunun şimdiye kadar sistemin kontrolünün tamamen Atina yönetiminde olacağını düşündüğünü aktardı. Leloğlu, İsrail Savunma Bakanlığı'nın teknoloji, yazılım ve teknik bilgi paylaşımına ilişkin açıklamasının ardından da siyasi partilerden sert tepkilerin gelmeye devam ettiğini söyledi.
Konuya ilişkin hükümetten ayrıntılı bilgi ve İsrail ile yapılan anlaşmanın belgelerinin talep edildiğini belirten Leloğlu, özellikle Yeni Sol Partisi'nin İsrail'e yönelik eleştirilerinin dikkat çekici olduğunu ifade etti. Leloğlu ayrıca, Yunanistan'da genel seçimler yaklaşırken İsrail konusunun siyasi bir malzeme olarak kullanılmaya başlanabileceğini değerlendirdi.
