Avustralya'da yaklaşık 350 bin kişiye dikkat çeken bir mektup gönderiliyor. Hükümet, 50 yaşına giren vatandaşları ilerleyen yıllarda demans geliştirme riskine karşı bilgilendirmek için harekete geçti. Mektupta, beyin sağlığını korumaya yardımcı olabilecek günlük alışkanlıklara ve kontrol edilmesi gereken sağlık risklerine dikkat çekiliyor.
Uygulama kapsamında 50 yaşına giren Avustralyalılar, hükümetten demans riskinin nasıl azaltılabileceğine ilişkin bilgilerin yer aldığı bir mektup almaya başladı.
Mektupta demans riskini azaltmak için neler öneriliyor?
Uzmanlarla hazırlanan mektupta, orta yaşta alınabilecek bazı önlemlerin ilerleyen yıllarda beyin sağlığı açısından önemli olabileceği belirtiliyor.
Mektubu alan kişiler ayrıca ücretsiz kişisel demans risk değerlendirmesine erişebilecek.
“Beyin sağlığı için harekete geçmenin zamanı”
2026 Yılının En İyi Kıdemli Avustralyalısı seçilen Profesör Henry Brodaty AO, Avustralya'nın daha önce cilt kanseri, kalp krizi ve sigaraya bağlı ölümler konusunda önemli ilerlemeler kaydettiğini belirterek şimdi benzer bir yaklaşımın demans için uygulanması gerektiğini söyledi.
Brodaty, bunama risk faktörlerinin ele alınmasının bilişsel yetenekleri korumaya ve bilişsel gerilemeyi geciktirmeye yardımcı olabileceğini belirtti.
Uzman, bunu Avustralya'nın cilt kanserine karşı kullandığı “Slip, Slop, Slap” yaklaşımına benzeterek beyin sağlığı konusunda da benzer bir farkındalık oluşturulması gerektiğini ifade etti.
Avustralya'da 460 bin kişi demansla yaşıyor
Mektupların gönderilmesinin arkasında giderek büyüyen bir sağlık sorunu bulunuyor. Avustralya'da şu anda yaklaşık 460 bin kişinin demansla yaşadığı tahmin ediliyor.
Nüfusun yaşlanmasıyla birlikte bu sayının 2065 yılına kadar 1,1 milyona ulaşması bekleniyor. Uzmanlara göre tablo tamamen kaçınılmaz değil. Araştırmalar, demansla bağlantılı bazı değiştirilebilir risk faktörlerine müdahale edilmesi halinde vakaların önemli bir bölümünün geciktirilebileceğini veya önlenebileceğini gösteriyor.
Yaşlı Bakımından Sorumlu Bakan Sam Rae, mektupların insanları korkutmaktan çok kendileri, yakınları ve doktorlarıyla beyin sağlığı hakkında konuşmaya teşvik etmesini amaçladıklarını söyledi.
Rae, özellikle orta yaşta yapılan seçimlerin ilerleyen yıllardaki sağlık üzerinde etkili olabileceğine dikkat çekti. Aktif kalmak, sağlıklı beslenmek ve kalp sağlığına dikkat etmek gibi alışkanlıkların demans riskini azaltmaya yardımcı olabileceğini belirtti.
Dementia Australia'nın baş yöneticisi Profesör Tanya Buchanan da beyin sağlığına dikkat etmek için hiçbir zaman erken veya geç olmadığını vurguladı.
Demans riskinde sadece yaş ve genetik etkili değil
Uzmanlara göre yaşlanma, genetik ve aile geçmişi değiştirilemeyen faktörler arasında yer alıyor. Demansla ilişkilendirilen bazı riskler değiştirilebilir.
Bunların arasında işitme veya görme kaybının tedavi edilmesi, depresyonun ele alınması ve sosyal bağlantıların korunması gibi daha az bilinen faktörler de bulunuyor.
Bu nedenle uzmanlar, beyin sağlığı konusunda harekete geçmek için ileri yaşları beklemek yerine orta yaş döneminden itibaren risk faktörlerinin kontrol edilmesini öneriyor.
Avustralya hükümetinin gönderdiği mektupların da tam olarak bu konuda bir farkındalık oluşturması ve 50 yaşına giren kişileri kendi sağlıkları hakkında daha erken adım atmaya teşvik etmesi amaçlanıyor.
