Kuzey Arjantin'in yüksek rakımlı çöllerinde güneş ışığından yana hiç sıkıntı yaşanmıyor. Jujuy eyaletinde ise bu bol güneş enerjisinin tamamı artık sıra dışı bir amaç için kullanılıyor: Ulaşım.Tren Solar de la Quebrada, Latin Amerika'nın ilk güneş enerjisiyle çalışan demiryolu hattı; And Dağları boyunca 42 kilometre uzanan güzergâhta son teknoloji sistemler ve yerel olarak üretilen güneş enerjisiyle şarj edilen pillerle çalışıyor.Tren, binlerce yıldır Andlar üzerinden bir geçit görevi gören ve UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Quebrada de Humahuaca vadisindeki altı kasabayı birbirine bağlıyor. 2024'te hizmete giren hat, bir yandan vadideki yerleşimlere turist çekmek, daha da önemlisi bunu dizel trenlerin yarattığı emisyonları artırmadan yapmak için tasarlandı.Arjantin'in güneş treni nasıl çalışıyor?Adı böyle olsa da Tren Solar, çatısına yerleştirilen fotovoltaik (FV) panellerden elektrik üretmiyor.İki vagonlu tren, bunun yerine Jujuy'da üretilen güneş enerjisiyle şarj edilen altı lityum pil ile çalışıyor.
Fren yaptığında, hareket enerjisinin bir kısmı yeniden elektriğe dönüştürülerek daha sonra kullanılmak üzere pillerde depolanıyor.İşletmeciye göre piller, trene 100 ila 120 kilometrelik bir menzil sağlıyor; bu da hattın mevcut güzergâhının iki katından fazla.Volcán ve Purmamarca'daki iki hızlı şarj noktası, hattın işletmecilerinin treni yol boyunca yeniden şarj etmesine olanak tanıyor. Üçüncü bir istasyonun da kuzeydeki son durak Tilcara'da kurulması planlanıyor.Bu batarya temelli sistem, trenin dizel yakıt olmadan, hatta elektrikli demiryollarında yaygın olan üstten enerji hatlarına bile ihtiyaç duymadan çalışmasını sağlıyor.Şimdilik yeni hat büyük ilgi görüyor.Haziran 2024'te hizmete girdikten sonra Tren Solar, 30 yıl aradan sonra Quebrada de Humahuaca'ya yeniden yolcu treni getirdi. Jujuy eyalet yönetimine göre o tarihten bu yana 90 binden fazla kişi treni kullandı.Avrupa da demiryollarını elektrikleştiriyorDemiryolu hizmetlerini geliştirip fosil yakıttan uzaklaştıran tek bölge Güney Amerika değil.AB istatistik kurumu Eurostat'a göre 2024 itibarıyla Birlik içindeki demiryolu ağının neredeyse yüzde 58'i elektrikli hale getirilmiş durumda.Hollandalı demiryolu işletmesi NS, 2017'den bu yana trenlerinin yıllık tüketimine karşılık gelecek miktarda yenilenebilir elektrik satın alıyor.
2025'ten itibaren bu yenilenebilir enerji karışımına hem rüzgar hem güneş enerjisi dahil edildi.İsviçre'de ise girişim şirketi Sun-Ways, 2025 yılında Buttes kasabasında aktif halde kullanılan 100 metrelik bir hat kesiminde rayların arasına 48 güneş paneli yerleştirdi. Deneme projesi ilk yılında yaklaşık 16.000 kWh elektrik üretti; bu da dört ila beş Avrupa hane halkının bir yıllık tüketimine kabaca denk geliyor.Sun-Ways ayrıca İtalyan demiryolu altyapı şirketi GCF ile sistemi İtalya. da hayata geçirme olasılığını araştırmak üzere bir anlaşma imzaladı.Ancak Avrupa'da olduğu gibi mevcut elektrik şebekesine bağlanamayan demiryolları için Arjantin'in turistik treni umut verici bir alternatif sunabilir. Güneş ışığının cömert davrandığı yerlerde, dizeli geride bırakmak için gereken güç aslında çoktan hazır olabilir.