Küratörlüğünü Doç. Dr. Fırat Arapoğlu'nun üstlendiği "Zaman Mekan Geometri", Barbieri'nin 40 yılı aşkın sanat pratiğinden 5 seriyi bir araya getirirken, Borusan Çağdaş Sanat Koleksiyonu'nun siparişiyle Anadolu'nun 9 antik kentinde ürettiği yeni fotoğraf serisini de ilk kez izleyiciyle buluşturuyor.
Sanatçının 1999-2023 dönemine yayılan çalışmalarından kapsamlı bir seçki sunan sergi, arkeolojik alanlardan metropollere, şelalelerden Alp zirvelerine ve Akdeniz kıyılarına uzanarak, farklı coğrafya ve zaman katmanlarını yan yana getiriyor.
Dr. Kumru Eren'in küratörlüğünü üstlendiği "Perili" sergisi ise yapay zeka, algoritmalar, veri teknolojileri ve dijital kültürün çağdaş görsel dünyayı nasıl dönüştürdüğünü araştırıyor.
Seçki, Rafael Lozano-Hemmer, Memo Akten, teamLab, Quayola, Zimoun, DRIFT, Marco Brambilla ve Daniel Canogar gibi yeni medya ve teknoloji temelli sanatın önde gelen isimlerini Kemal Önsoy'un erken dönem çalışmalarıyla buluşturarak, görsel sanatların soyutlama ve temsil pratiklerini yeni bir bakışla ele almayı öneriyor.
"Daha verimli, daha eşit ve kapsayıcı bir dünyaya adım adım nasıl ilerleyeceğiz"
Borusan Contemporary'nin binası Perili Köşk'te düzenlenen basın toplantısında konuşan Borusan Grup İnsan, İletişim ve Sürdürülebilirlik Başkanı Nursel Ölmez Ateş, bu yılki sergilerin ardında çok ciddi bir emeğin olduğunu belirterek, Barbieri'nin sergisinin yanı sıra "Perili" sergisi seçkisinin ana temasının yapay zeka olduğunu söyledi.
Ateş, yapay zekanın artık herkesin hayatının içerisinde olduğuna işaret ederek, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Yapay zeka günlük kullanımlarımızın, iş uygulamalarımızın da içinde. Ama biz yapay zeka stratejimizde hep şunu söylüyoruz: 'İnsan odaklı yapay zeka.' Yani önce insan. Bu aslında bizi uzun uzun düşündürtüyor. İnsan olmanın eşsiz değerini nerede, hangi süreçlerde ortaya çıkaracağız? Yapay zeka hayatımızın içinde nerede yer alacak ve biz insan olmanın değerini kaybetmeden, daha verimli, daha eşit ve kapsayıcı bir dünyaya adım adım nasıl ilerleyeceğiz? İş dünyasında da bu sorularla baş başa kalıyoruz. Bu sergi de sanatsal anlamda aslında bu soruları bize düşündürtüyor."
"Barbieri'nin fotoğrafındaki temel soru, neye baktığımız değil, nasıl baktığımız sorusu üzerinden hareket ediyor"
"Olivo Barbieri: Zaman Mekan Geometri" sergisinin küratörü Doç. Dr. Fırat Arapoğlu, serginin ortaya çıkış noktasının "Bir yere baktığımızda aslında ne görüyoruz?" sorusu olduğunu aktardı.
Arapoğlu, bir şehre, antik yapıya, şelaleye ya da dağa bakıldığında görülenin yalnızca fiziksel gerçeklikten ibaret olmadığını söyleyerek, "Hafızamız, kültürümüz, daha önce gördüğümüz görüntüler ve kullandığımız teknolojiler de bu bakışın içine karışıyor." dedi.
Barbieri'nin çalışmalarının da bu sorularla örtüşen bir yaklaşım sunduğunu ifade eden Arapoğlu, sanatçının fotoğrafı dünyayı yalnızca kaydetmek için kullanmadığını dile getirerek, şöyle devam etti:
"Aksine ölçeği, perspektifi, odağı ve rengi değiştirerek, tabiri caizse dünyayı yeniden görmemizi sağlıyor. Ondan dolayı da birden çok büyük bir şehir bir makete dönüşebiliyor. Ya da devasa bir dağ yüzeyi aslında soyut bir kompozisyon gibi algılanabiliyor. Yani aslında Barbieri'nin fotoğrafındaki temel soru, neye baktığımız değil, nasıl baktığımız sorusu üzerinden hareket ediyor."
Arapoğlu, sergide sanatçının 50 yıllık kariyerinde 20 yıllık süreci kapsayan 5 seçkiyi bir araya getirdiklerini ve bunu yaparken de kronolojik bir retrospektif mantığıyla ilerlemediklerini belirterek, "Tam tersine aslında farklı tarihlerde, farklı coğrafyalarda ortaya çıkan çalışmaların nasıl birbirleriyle konuşabileceklerine odaklandık. Bu noktada sergi, 2. kattan itibaren antik Anadolu Kentleri ile başlıyor, oradan site-specific serisi ile birlikte Roma, İstanbul ya da Brezilya arasında daha sonra Victoria Şelalesi gibi ya da Alp Dağları ve en son da Capri kıyılarıyla son bulan bir izleği oluşturuyor." ifadelerini kullandı.
"Her gün hareketin olduğu dinamik bir ortamda eserler sunulacak"
İtalyan fotoğraf sanatçısı 72 yaşındaki Olivo Barbieri, Borusan Contemporary ekibine böylesi bir işbirliği için teşekkür ederek, "Bu serginin çalışmalarına başladığımda bana hep şunu soruyorlardı, Zaman Mekan Geometri ama 'Neden geometri bunun içerisinde var?', 'Arkeolojik sahalarla geometrinin ne alakası var?' diye sorular alırdım. Ama fotoğraflara baktığınızda göreceksiniz, aslında bütün o sahalar, geometrinin ve matematiğin hükmüyle, onların kuralı içerisinde, onlara uyacak bir biçimde karşımıza çıkıyor." açıklamasını yaptı.
Barbieri, sergideki eserlerin izleyiciyle buluşma biçiminden ve sunum ortamından duyduğu memnuniyeti dile getirerek, bunun kendisi için de alışılmışın dışında bir deneyim olduğunu söyledi.
Genellikle fotoğrafların beyaz ve nötr bir sergi mekanında izleyiciye sunulduğunu söyleyen Barbieri, "Fakat bu kez insanların yaşadığı, çalıştığı ve her gün hareketin olduğu dinamik bir ortamda eserler sunulacak. Bu da beni çok mutlu eden unsurlardan biri." dedi.
"Perili" sergisinde 9 sanatçının 11 eseri yer alıyor
Borusan Contemporary Direktörü ve "Perili" sergisinin küratörü Dr. Kumru Eren ise serginin yapay zeka algoritmaları ve veri teknolojileri ile dijital kültürün gerçekliği üretme, algılama ve hatırlama biçimlerini nasıl dönüştürdüğünü araştırdığını ifade etti.
Eren, koleksiyondan 9 sanatçının 11 çalışmasına yer verilen sergideki 7 eserin ilk kez izleyiciyle buluşturulduğuna dikkati çekerek, seçkide 1978 tarihli kağıt işlerden yapay zeka ve algoritmalarla üretilen enstalasyonlara kadar farklı dönem ve üretim biçimlerinin bir araya getirildiğini aktardı.
Sergiye dair "Görsel kültürün ve görme biçimlerimizin son 200 yıl içerisindeki radikal değişimini de gözler önüne seriyor." yorumunu yapan Eren, Borusan Çağdaş Sanat Koleksiyonu'nun 1990'lı yıllardan bu yana sürdürdüğü sanatsal ve küratöryel pratiklerle çağdaş sanat alanında uluslararası bir konum edindiğini vurguladı.
"Zaman Mekan Geometri" ve Borusan Çağdaş Sanat Koleksiyonu seçkisi "Perili" sergisi, 15 Ağustos'a kadar ziyarete açık olacak.
