ChatGPT Avrupa genelinde reklam göstermeye başladı

Pazartesiden itibaren, Avrupa genelinde on milyonlarca ChatGPT kullanıcısı sohbet botuyla yaptıkları konuşmaların içinde ilk kez reklamlar görecek; çünkü OpenAI kısa süre önce başlattığı reklam programını şimdiye kadarki en büyük pazarına yaymaya başlıyor.Şirket, 24 Ağustos’tan itibaren ChatGPT Ads’i Avrupa’da 31 ülkeye genişletiyor ve bu yayılım programın eriştiği pazar sayısını 40’a çıkarıyor.OpenAI reklamları Şubat ayında ABD’de test etmeye başladı, ardından yıl boyunca programı Kanada, Avustralya, Yeni Zelanda, Birleşik Krallık, Meksika, Brezilya, Japonya ve Güney Kore’ye de yaydı.Reklamlar yalnızca ChatGPT’nin en düşük fiyatlı paketleri olan Free ve Go planlarında görünecek; Plus, Pro ve kurumsal aboneler ise hiçbir reklam görmeyecek. Şirket, bu hamlenin Avrupalı pazarlamacılara “insanlara, bir şeyleri aktif olarak araştırırken, karşılaştırırken ve karar verirken ulaşmak için yeni bir yol” sunduğunu belirtti.Sohbet botlarında reklam mı?OpenAI, reklamcılığa yaklaşımında kullanıcı güvenini korumanın temel ilke olduğunu söylüyor. Şirket, “konuşmaları reklamverenlerden gizli tuttuğunu ve müşteri verilerini hiçbir koşulda satmadığını” belirtiyor.Açıklama şöyle devam ediyor: “ChatGPT içindeki reklamlar her zaman açıkça işaretleniyor ve ChatGPT’nin yanıtlarından ayrı tutuluyor; reklamcılık, ChatGPT’nin verdiği yanıtları etkilemiyor.”Bu güvence açıklamaları, reklam programı ilk duyurulduğundan beri peşini bırakmayan eleştirilerin ardından geldi.Ocak 2026’da ABD Senatörü Ed Markey, Sam Altman ve altı teknoloji şirketi CEO’suna mektup yazarak yapay zeka sohbet botlarındaki reklamların, kullanıcıların bu sistemlerle kurduğu duygusal bağı sömürme riski taşıdığı uyarısında bulundu ve OpenAI’nin sağlık, ruh sağlığı veya siyaset gibi hassas konulardaki sohbetleri hedefleyen reklamları nasıl engelleyeceğini sordu.Reklamlar Şubat ayında ABD’de ilk kez göründüğünde, bazı kullanıcılar aylık 8 dolar ücretli Go paketinde de reklam çıkmasına tepki gösterdi; bir hizmete para ödemenin, sadece daha az değil, hiç reklam görmemek anlamına gelmesi gerektiğini savundular.Kullanıcılar reklamların kişiselleştirilmesini kontrol edebilecek; hiç reklam görmek istemeyenler ise daha pahalı, reklamsız planlara geçmeyi tercih edebilecek.Yapay Zeka Yasası nerede devreye giriyor?Bu yaygınlaştırma, kısmen yanıtlamak için tasarlanan AB Yapay Zeka Yasası’nın da merkezinde yer alan bir soruyu gündeme getiriyor: Kişiselleştirilmiş ikna ne zaman manipülasyona dönüşüyor?Yasa, bilinçaltına yönelik ya da kasıtlı olarak manipülatif teknikler kullanan veya insanların kırılganlıklarından yararlanarak onlara ciddi zarar veren yapay zeka sistemlerini yasaklıyor.Araştırmacılar ve tüketici örgütleri, bu hükmün özellikle sohbet tabanlı yapay zeka için uygulanmasının çok zor olduğunu vurguluyor.Kişiselleştirilmiş ve güven ilişkisi kurulmuş bir sohbetin içine yerleştirilen bir reklam, çevresindeki tavsiyelerle aynı sohbet tonunda geldiği için, bir banner reklam ya da sponsorlu arama sonucu kadar kolay fark edilemiyor.Sohbet botu reklamları, düzenleyiciler veya mahkemeler tarafından henüz kapsamlı biçimde sınanmış değil.Platform statüsü üzerine ayrı bir tartışmaBu tartışmanın yanında, bu kez Yapay Zeka Yasası değil Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında ayrı bir düzenleme sorusu daha duruyor.Avrupa Komisyonu, ChatGPT’nin arama işlevinin, bir hizmetin AB’de aylık 45 milyon kullanıcıyı aşmasıyla devreye giren “çok büyük çevrimiçi arama motoru” statüsüne girip girmemesi gerektiğini değerlendiriyor.Komisyon sözcüsü Thomas Regnier, Temmuz ayında Reuters’a yaptığı açıklamada böyle bir nitelendirmenin “kesinlikle mümkün” olduğunu ve “er ya da geç” gelebileceğini söyledi.Bu etiket, yıllık risk değerlendirmeleri, bağımsız denetimler, kamuya açık bir reklam arşivi ve düzenleyicilerle daha kapsamlı veri paylaşımı gibi çok daha ağır yükümlülükler anlamına gelecek.