Tokenleştirilmiş varlıkların merkez bankası parasıyla tasfiyesine yönelik sistemi Pontes'i tanıtmasından bir gün sonra Avrupa Merkez Bankası (ECB), Avrupa'nın kripto düzenleme çerçevesinin nasıl yeniden yazılmasını istediğini ortaya koydu.ECB ile AB'nin ulusal merkez bankalarını bir araya getiren Avrupa Merkez Bankaları Sistemi tarafından Salı günü yayımlanan yanıt, stabil kriptoparalar, staking ve kripto şirketleri için daha sıkı kurallar savunuyor.Bu görüş, kripto paralar ve bunları alıp satan şirketler için AB'nin düzenleme çerçevesi olan Kripto Varlık Piyasaları Yönetmeliği, yani MiCA, konusunda Avrupa Komisyonu'nun yürüttüğü gözden geçirme sürecine katkı sunuyor.MiCA Aralık 2024'ten bu yana yürürlükte ve mevcut işletmeciler için son geçiş süresi 1 Temmuz'da doldu; dünyanın en büyük borsası Binance dahil tüm platformların Avrupa'daki müşterilere hizmet vermeyi bırakması gerekiyordu.Komisyonun istişare süreci, planlanandan bir ay gecikmeyle 30 Eylül'de sona erecek.Merkez bankalarının tavsiyeleri bağlayıcı değil; Komisyon, yasayı yeniden açıp açmama kararı vermeden önce bunları diğer yanıtlarla birlikte değerlendirecek.AB diplomatları Euronews'e, 2027'de bir revizyon beklediklerini, bunun için Avrupa Parlamentosu'nun ve üye ülkelerin onayının gerekeceğini söyledi.Faiz yok, açık kapı yokStabil kriptoparalar, genellikle ABD dolarını izleyerek sabit bir değer korumak üzere tasarlanan kripto paralar.MiCA, hem ihraççılara hem kripto borsalarına stabil kriptoparalar üzerinden faiz ödemesini zaten yasaklıyor ve merkez bankaları bunun değişmemesini istiyor.ECB'nin yanıtında "stablecoin getirisi ödenmesi yasağı devam etmelidir" ifadesi yer alıyor.Merkez bankalarının asıl hedefi ise bu yasağın etrafından dolaşan uygulamalar. Yanıtta, bazı borsaların kripto ödünç verme, borç alma ve staking hizmetleri sunduğu, böylece tamamlayıcı ya da düzenlenmemiş hizmetler üzerinden faiz ödemesinin ekonomik etkisini fiilen yeniden ürettikleri belirtiliyor.Merkez bankaları yasağın bu faaliyetlere ve sadakat programı avantajları gibi dolaylı ödüllere de genişletilmesini istiyor ve bunu "açık bir yasama önceliği" olarak niteliyor.Washington ise tam tersine gitti.2025 tarihli GENIUS Yasası, ABD'de stabil kriptopara ihraççılarının faiz ödemesini yasakladı ancak borsalara ödül sunma özgürlüğü tanıdı. Bu boşluğun kapatılıp kapatılmaması, 15 Eylül'de Senato'da on oy farkla kabul edilemeyen dönüm noktası niteliğindeki kripto tasarısı CLARITY Yasası etrafındaki en sert tartışmalardan biri haline geldi.Dolar bazlı stabil kriptoparalara frenMerkez bankaları, yabancı para birimlerine endeksli tokenlara karşı daha güçlü araçlar talep ediyor.Merkez bankalarının tokenların, finansal istikrar da dahil olmak üzere, tehdit oluşturduğuna hükmettiği durumlarda yetkililerin ihraççılara yeni token çıkarma yasağı ve mevcut tokenları geri ödeme yükümlülüğü getirebilmesi halinde bunun yararlı olacağını savunuyorlar.Daha genel olarak, anlık banka havaleleri ve planlanan dijital euro göz önüne alındığında, Avrupa'daki gündelik ödemeler için stabil kriptoparaların sağladığı faydayı sınırlı görüyorlar.
Aynı stabil kriptoparanın hem AB içinde hem dışında ihraç edilmesine MiCA'nın herhangi bir hukuki dayanak sunmadığı konusunda uyarıda bulunuyorlar.Olası bir kaçış dalgasında, Avrupa'daki rezervler başka yerlerdeki sahipleri ödemek için kullanılabilirken, "AB makamları tokenların ne kadarının Birlik içinde tutulduğunu kesin olarak tespit edemez" durumda kalabilir.Avro bölgesi merkez bankaları ayrıca stabil kriptopara ihraççılarının müşteri varlıklarını kendi nezdlerinde tutmasına şu anda izin vermiyor.Yanıtta, merkez bankası parasına tamamen dayalı bir tokenin fiilen "sentetik" bir merkez bankası dijital parası yaratacağı uyarısı yapılıyor; bunun, dijital euronun özel bir taklidi anlamına geleceği ve teorik olarak özellikle stres dönemlerinde ticari bankalardan mevduat çekebileceği belirtiliyor.Staking ve merkeziyetsiz finansStaking konusunda yanıt oldukça net: "Kripto varlıkların staking, ödünç verilmesi ve borç alınması Birlik düzeyinde düzenlenmelidir."Bir şirket müşterilerin kriptosunu alıp, bunu primle geri ödemeyi taahhüt ettiğinde, merkez bankaları bu düzenlemenin bankacılık terminolojisiyle "geri ödenebilir fon kabulüne" benzer hale geldiğini savunuyor.Aynı yaklaşım, kredi verme ve alım satım işlemlerinin şirket yerine otomatik yazılımlar üzerinden yürütüldüğü merkeziyetsiz finans (DeFi) için de geçerli.MiCA, tamamen merkeziyetsiz hizmetleri muaf tutuyor ancak bu kavramı hiç tanımlamıyor. Merkez bankaları, tam merkeziyetsizliğin nadiren, hatta hiçbir zaman tam olarak sağlanamadığını gösteren çalışmalara atıf yaparak kimin kontrolü elinde tuttuğunun çoğu zaman belirsiz kaldığını vurguluyor.Kripto borsalarına lisansı kim verecek?Merkez bankaları, kripto şirketlerinin lisanslanması ve denetiminin ulusal düzenleyicilerden AB'nin piyasa gözetim otoritesi ESMA'ya devredilmesini öngören Komisyon önerisini de destekliyor.Şu anda tek bir ulusal lisans tüm blokta geçerli; Binance de başlangıçta Yunanistan üzerinden bu yolu izlemeye çalışmıştı.Wall Street Journal, geçen hafta süreçle ilgili bilgi sahibi kişilere dayanarak, ECB Başkanı Christine Lagarde'ın, borsanın geçmiş uyum sorunları ve ölçeğinin Avrupa'da dolar bazlı stabil kriptopara kullanımını daha da derinleştirebileceği endişesi nedeniyle Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis'ten Binance'in başvurusunu onaylamamasını istediğini yazdı.Gazeteye göre üst düzey bir Yunan düzenleyici, Lagarde'ın kararın ESMA devralana kadar ertelenmesini istediğini borsaya iletti; bu da merkez bankalarının Salı günkü yanıtında desteklediği değişimle aynı doğrultuda. Binance başvurusunu 24 Haziran'da geri çekti.Ne ECB ne de Yunan düzenleyici bu anlatımı doğruladı.
Kripto şirketlerine lisans verme konusunda resmî bir rolü bulunmayan ECB yorum yapmayı reddederken, Binance "spekülasyonlara yorum yapmayacağını" belirtti.
