Fas Ulusal İnsan Hakları Konseyi (CNDH), İspanya’yı bir kez daha hedef aldı. Konsey, 8 Ağustos’ta yayımladığı ön raporda, 30 ve 31 Temmuz’da yaklaşık 80 bin kişinin yalnızca 48 saat içinde sınırı geçerek Ceuta’ya girdiği olaylar sırasında bazı göçmenlerin İspanyol güvenlik güçleri tarafından darbedildiğini ve kötü muameleye maruz bırakıldığını öne sürdü.Rapora göre Konseyin izleme ekibi, Fas’a geri gönderilmiş göçmenlerle görüştü. Göçmenlerin tamamı, kendi ifadeleriyle, özellikle “kameraların ulaşamadığı yerlerde” İspanyol güvenlik görevlilerinin saldırısına uğradıklarını anlattı.Raporda ayrıca, kentten geçişleri sırasında “aşırılık yanlısı gruplar” tarafından hakaret ve darp edildiği belirtilen çocuklara da değinildi.
Konsey, özellikle çocuklar ve gençler olmak üzere göçmenlere yeterli bakım sağlanmadığı gerekçesiyle Ceuta’daki yetkilileri de eleştirdi.CNDH ayrıca kentte restoran ve mağazaların kapatılmasından “yerel makamları” sorumlu tuttu. Ancak söz konusu kararın, yerel işverenler birliğinin tavsiyesi üzerine işletme sahipleri tarafından alındığı belirtildi.Konsey, göçmen akınının tetiklenmesinde sosyal medyanın rolünü de inceledi. Buna göre CNDH, 8 Temmuz’da 90 binden fazla takipçisi bulunan sayfalarda göç konusunda yanıltıcı içerikler tespit etti.
Konsey ayrıca toplamda 1 milyondan fazla üyesi bulunan 23 Facebook grubunu analiz etti.Fas, 2022’de de İspanya’yı suçlamıştıBu, aynı Konseyin İspanya’yı hedef aldığı ilk olay değil. 2022’de Melilla sınır çitine yönelik saldırının en az 23 kişinin ölümüyle sonuçlanmasının ardından Konsey, sınır kapılarını kapalı tutmakla İspanyol makamlarını sorumlu tutmuştu.Fas Başsavcılığı daha sonra “suç teşkil eden bir eyleme ilişkin delil bulunmadığı” gerekçesiyle dosyayı kapatsa da karar tartışmalara yol açmıştı. Bunun temel nedenlerinden biri, raporların sınırdaki kontrolleri gevşeten tarafın Faslı güvenlik görevlileri olduğunu ve bu durumun Sahra Altı Afrika’dan gelen göçmenlerin sınırı geçmesine imkân sağladığını öne sürmesiydi.Fas, Ceuta ve Melilla üzerindeki hak iddiasını sürdürüyorRapor, Fas’ın yeniden gündeme getirmeyi seçtiği diplomatik bir girişimle aynı döneme denk geldi.Fas Adalet Bakanı Abdellatif Ouahbi, pan-Arap yayın kuruluşu Asharq News’e yaptığı açıklamada, Rabat’ın Ceuta ve Melilla üzerindeki tarihî hak iddiasını sürdürdüğünü söyledi.
Ouahbi, iki ülke temsilcilerinin bir araya geldiği her görüşmede konunun “masada kalmaya devam ettiğini” belirtti.Ouahbi, Fas’ın kendi toprağı olarak gördüğü bölgeleri diyalog yoluyla geri almak için “uzun vadeli” bir strateji izlediğini ifade etti.Bakan ayrıca bir başka talebi de gündeme getirerek, İspanya’daki merkezlerde kalan refakatsiz Faslı çocukların Fas’a geri gönderilmesini istedi. Ouahbi, bu çocukların durumundan İspanyol makamlarının da sorumlu olduğunu savundu.Ceuta ve Melilla’nın Afrika kıtasında yer almasına rağmen tarih boyunca Fas toprakları olmadığına dikkat çekmek gerekiyor. Ceuta, İber Birliği döneminde 1580 yılında İspanyol egemenliğine girerken, Melilla ise Kastilya Krallığı tarafından ele geçirildiği 1497’den bu yana İspanya’nın egemenliği altında bulunuyor.
