Portekiz, akaryakıt fiyatlarındaki yeni bir artışla güne uyandı; motorinde fiyatlar tarihî zirveye ulaştı. Bu yıl boyunca görülen zamlar, bu kez ülke yollarındaki protestolarla gölgelendi.Sabah saatlerinde, Lizbon’u Tejo Nehri’nin güney kıyısındaki Almada kentine bağlayan geçiş olan 25 Nisan Köprüsü’nde bir klakson eylemi düzenlendi.Aynı saatlerde, daha güneyde, Setúbal ilçesindeki Sines’teki Galp rafinerisine doğru yavaş ilerleyen bir araç konvoyu başladı. WhatsApp ve sosyal medya üzerinden örgütlenen protesto öğle sonrasında da sürüyordu ve ne zaman biteceği bilinmiyordu.Sosyal medyada paylaşılan görüntülerde, kaputlarında Portekiz bayrağı bulunan araçların klakson çaldığı görüldü.
Lusa ajansına göre, göstericiler ayrıca üzerine “Akaryakıt zamlarına yeter” ve “Aileler artık dayanamıyor” yazılı pankartlar taşıdı. GNR, ajansa 60 ile 100 arasında aracın katıldığını bildirdi.Ukrayna’nın işgalinden bu yana en yüksek benzin fiyatıPortekiz Otomobil Kulübü (ACP) (kaynak Portekizce) tahminlerine göre, motorin pazartesi günü 15 sent artarak litre başına 2,169 avroya, benzin ise 12 sent yükselerek litre başına 2,142 avroya çıktı.Bu rakamlar, hükümetin olağanüstü biçimde uyguladığı Akaryakıt Ürünleri Vergisi (ISP) indirimini hesaba katmıyor; söz konusu düzenleme ile motorindeki artış 12, benzindeki artış ise 9 sentle sınırlandırıldı.Dinheiro Vivo’nun hesaplamalarına göre (kaynak Portekizce), bu motorin için şimdiye kadarki en yüksek fiyat. Benzin için ise bu Rusya’nın 2022’de Ukrayna’yı işgaliyle tetiklenen enerji krizinden bu yana görülen en yüksek seviye.Portekiz en yüksek fiyatlı ülkeler arasındaAvrupa’da akaryakıt fiyatları yıl boyunca artış gösteriyor.
Almanya’da da Frankfurter Allgemeine (kaynak Portekizce), benzin fiyatının litre başına 2,203 avroya çıkarak Mart 2022’deki rekoru geride bıraktığını ve akaryakıt fiyatlarının tarihî zirveye ulaştığını aktarıyor.Ancak Portekiz, akaryakıtın en pahalı olduğu ülkeler arasında yer alıyor. fuel-prices sitesi (kaynak Portekizce), 21 Avrupa ülkesindeki akaryakıt fiyatlarını derliyor ve pazartesi günü Portekiz’i benzinin en pahalı olduğu 19. ülke olarak gösteriyordu. Listede Portekiz’den daha yüksek benzin fiyatına sahip ülkeler arasında yalnızca Fransa ve Danimarka bulunuyor.Motorin söz konusu olduğunda, sıralama 17. sıraya kadar iyileşiyor; Portekiz bu yakıtta Birleşik Krallık, İtalya, Fransa ve Danimarka’dan daha düşük fiyata sahip.Fiyat artışları, Portekiz Çevre ve Enerji Bakanı Maria da Graça Carvalho’yu Enerji Hizmetleri Düzenleme Kurumu’ndan (ERSE) bir çalışma talep etmeye sevk etti.Ancak ağustos ortasında yayımlanan çalışma, operatörlerin durumu fırsata çevirdiğine dair bir “kanıt bulunmadığını” ortaya koydu. Raporda ayrıca, fiyatların hızla yükselip yavaş düştüğü “roket ve tüy” olarak bilinen olgunun da görülmediği belirtildi."Sonuçlar, fiyat düşüşlerinin artışlara kıyasla kalıcı biçimde daha yavaş ya da daha eksik yansıtıldığı tezini desteklemiyor" ifadesine yer verildi.ERSE, İspanya ile fiyat farkını vergilerle açıklıyor.
Ancak Portekiz’de vergi yükünün, “Avrupa Birliği ve Avro Bölgesi ülkelerinin büyük çoğunluğuyla uyumlu şekilde” sabit kaldığının altını çiziyor.Hürmüz ve rafinaj kapasitesiAvrupa’daki akaryakıt zamları, Orta Doğu’daki çatışma ve ticaret yollarını sekteye uğratan Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklıkla ilişkilendiriliyor.Uzmanlar ayrıca, ham petrol bulunmasına rağmen rafinaj kapasitesindeki sınırlamaya da işaret ediyor. Bu durum özellikle motorin üzerinde etkili oluyor.Vergi cephesinde ise, petrol şirketlerinin kârlarına yönelik bir olağanüstü vergi önerisi masada. AFP’ye göre Portekiz, Almanya, İtalya, Avusturya, Polonya ve İspanya’dan bakanlar, konunun bir sonraki maliye bakanları toplantısında görüşülmesi için İrlanda maliye bakanına bir mektup gönderdi.
Toplantı, Avrupa Birliği’nin dönüşümlü başkanlığını yürüten İrlanda’da 18-19 Eylül tarihlerinde yapılacak.
