Avrupa’da geliştirilen yeni bir modüler ulaşım konsepti, Yeni bir modüler mobilite konsepti, yolcuların ve kargoların aynı taşıma kapsülünden hiç ayrılmadan karayolları, demiryolları ve hatta teleferikler arasında hareket etmesine olanak sağlayabilir. Avrupa Birliği tarafından finanse edilen Pods4Rail projesi, Alman Havacılık ve Uzay Merkezi (DLR), Siemens Mobility ve farklı ülkelerden araştırma kuruluşları ile sektör temsilcilerinin katılımıyla yürütüldü. Yedi Avrupa ülkesinden 15 kuruluşun yer aldığı projede, farklı ulaşım türlerinin tek bir modüler sistem altında birleştirilmesi araştırıldı.
Yolcular kapsülden hiç ayrılmayacak Sistemin merkezinde, standartlaştırılmış yolcu ve yük kapsülleri, yani "pod"lar bulunuyor. Bu kapsüller, farklı ulaşım türlerine özel olarak geliştirilen taşıyıcı üniteler üzerine otomatik şekilde aktarılabiliyor. Her taşıyıcı ünite, kullanılacağı ulaşım türüne göre gerekli şasi, motor, güç kaynağı ve diğer teknik bileşenleri içeriyor.
Böylece kapsülün kendisi değişmeden yalnızca onu taşıyan platform değişiyor. Projeyi yöneten DLR araştırmacısı Manuel Osebek, sistemin temel amacının farklı ulaşım türleri arasında kesintisiz bir yolculuk sağlamak olduğunu belirtiyor. Buna göre yolcu veya yük, yolculuk sırasında kapsülden ayrılmadan farklı taşıyıcı sistemlere aktarılabilecek.
Demiryolu ulaşımın omurgası olacak Pods4Rail konseptinde demiryollarının, ulaşım ağının ana omurgasını oluşturması planlanıyor. Örneğin kırsal bir bölgede yolculuğuna başlayan bir yolcu kapsülü, önce karayolunda hareket eden bir taşıyıcıya bağlanabilecek. Kapsül daha sonra bir ulaşım merkezine ulaştığında otomatik olarak demiryolu taşıyıcısına aktarılabilecek.
Birden fazla kapsül aynı tren üzerinde bir araya getirilerek uzun mesafeyi demiryoluyla kat edebilecek. Varış noktasına yaklaşıldığında ise kapsüller yeniden ayrılarak farklı karayolu taşıyıcılarına aktarılabilecek. Bu yaklaşım ile demiryolunun enerji verimliliği ve yüksek taşıma kapasitesinin, karayolunun esnekliğiyle birleştirilmesi hedefleniyor.
Teleferikler de sisteme dahil edilebilir Araştırmacılar konsepti yalnızca kara ve demiryolu ile sınırlamadı. Proje kapsamında teleferik sistemlerinin de Pods4Rail ağına dahil edilmesi değerlendirildi. Bu gerçekleşirse aynı kapsül, yolculuğunun farklı bölümlerinde karayolu, demiryolu ve teleferik olmak üzere üç farklı ulaşım modunda kullanılabilecek.
Özellikle dağlık veya ulaşılması zor bölgelerde bu yaklaşımın yeni ulaşım seçenekleri oluşturabileceği düşünülüyor. 20'den fazla kullanım alanı belirlendi Proje kapsamında yalnızca araçların tasarımı değil, kapsüller ile taşıyıcıların nasıl birbirine bağlanacağı, otomatik transfer işlemleri ve dijital işletme sistemleri gibi konular da araştırıldı. Araştırmacılar teknoloji için 20'den fazla potansiyel kullanım alanı belirlerken, 8 farklı iş modeli senaryosu da geliştirdi.
Teknolojinin, düşük yoğunluklu demiryolu hatlarında talebe bağlı yolcu taşımacılığı, paket ve hızlı kargo teslimatı gibi çeşitli alanlarda hizmet verebileceği öngürülüyor. Daha dikkat çekici senaryolar arasında ise özel olarak tasarlanmış kapsüllerin mobil tıbbi tesisler olarak kullanılması bulunuyor. Örneğin bir sağlık hizmeti kapsülü, farklı taşıyıcı sistemler kullanarak ihtiyaç duyulan bölgelere taşınabilir ve yolculuk boyunca kapsülün içindeki ekipmanların yeniden kurulmasına gerek kalmayabilir.
Sistemin önünde önemli engeller bulunuyor Pods4Rail projesi yaklaşık 3 milyon euro Avrupa Birliği desteği aldı. Ancak konseptin gerçek hayatta kullanılabilmesi için çözülmesi gereken önemli sorunlar bulunuyor. Araştırmacıların önündeki başlıca konular arasında demiryolu ve karayolu için gerekli güvenlik standartları, yasal onay süreçleri, ekonomik uygulanabilirlik ve mevcut ulaşım altyapısıyla entegrasyon yer alıyor.
DLR öncülüğünde yürütülecek yeni PREFER (Pods and Regional Flexible Efficient Rolling Stock) projesinin ise modüler ulaşım fikrini bir sonraki aşamaya taşıması bekleniyor. Projenin ilerleyen dönemde kapsül tabanlı ulaşım sistemlerinin gerçek dünyada uygulanabilirliğini daha ayrıntılı şekilde incelemesi planlanıyor.
