Toplumsal muhalefet; emperyalizmin işbirlikçisi ırkçı, dinci bağnazlığı aşma savaşımının gerektirdiği doğru düşünüşü, eylemi bulmak için aydınlık arayışına yol gösteriyor. 30 Ağustos’un yıldönümünde Ceyhun Atuf Kansu , Sakarya Meydan Savaşı kitabında yer alan “Anadolu’nun Namlusunda Son Kurşun” şiirindeki “Çal borazancı başı çal borazanı/ Toplansın son erkekleri yurdumuzun.../ Bu son kurşun!” dizeleriyle insan ve yurttaş olduğumuzu duyumsatıyor. ŞİİRİN DİRENİŞİ Nâzım Hikmet, “Dörtnala gelip Uzak Asya’dan/ Akdeniz’e bir kısrak başı gibi uzanan/ bu memleket bizim” dediği “Davet” şiiriyle çağrısını yapıyor.
Enver Gökçe ’nin “Senin emekçin olaydım/ şen olası türküsü/ dost kokusu, dost selamı Türkiye” dediği yurdumuza Ahmed Arif, “...Dağın pulat yüreğine işledim,/ Şimşeğin masmavi usturasına/ Sevdanı usul-usul/ Sevdanı mısra-mısra/ Lo ben seni hapislerde sevmişim,/ Ben seni sürgünlerde./ Yurdum benim şahdamarım” diyor. Şükran Kurdakul, “Sözüm var çileler tezgâhında güçlenir/ En gencimizin dudaklarında seslenen/ Yaralı anaların yediveren gülü/ Türkiyem nereye götürüyorlar seni-- Karanlığın gizinde milyonla yürek/ Aç kapıyı zindancıbaşı.../ Bana soru gerek, yanıt gerek/ Türkiyem nereye götürüyorlar seni?” diye soruyor. Turgut Uyar, “Türkiyem” adlı şiirinde “Sen vatanımsın, ekmeğimsin/ Duyduğum, bildiğim zafersin yıllarca...”; Cemal Süreya, “Kısa Türkiye Tarihi” adlı şiirinde “Şelaleye düşmüştür zeytinin dalı;/ Celaliyim/ Celalisin/ Celali” diyor.
Necati Cumalı, “Edirne’den Atlantik’e kadar/ Bütün ülkeleri gezdim/ Yüreği senden zengin/ Sofrası senden fakir/ Tek ülke görmedim/ Benim çileli halkım/ Öksüz memleketim” diyor. Yurdumuza “Boynu bükük ay çiçeği/ Şiirin ve aşkın geleceği” diyen Ataol Behramoğlu, “Türkiye, Üzgün Yurdum, Güzel Yurdum” adlı şiirinde hüznü umuda dönüştürüyor: “...Asmaların üstünde gün ışığı/ En güzel geleceğin yakışığı-- Zinciri altında kımıldayan/ Bitecek sanıldığı yerde başlayan...” Metin Demirtaş, “Bahçedeki vişne ağacı/ çiçekten meyveye döndü/ Daktilodaki bahar şiiri/ inat ediyor” diyor UMUT HEP VAR Ahmet Erhan, Alacakaranlıktaki Ülke’de, “Nereye gideyim, Türkiye’yim, önüm karanlık-- Türkiye’yim, bir tokat gibi uzanan dünyaya/ Bir yarımada, demek ki üç yanım deniz/ Benim gönlüm niye bu kadar dar/ Kuşlar uçmuyor artık, kurtlar ulumuyor/ Yalnızım, dünyalar dünyalar kadar -- Alacakaranlıkta, bir sokak arasında ağlıyor çocuğum/ Arada bir denize bakıyor, deniz bataklık...” dizeleriyle yakınıyor. Ahmet Özer, “Yurdum” adlı şiirinde “Öz yurdum ata yurdum Anadolum” diyor Türkiye’ye.
“Yine karardı tanyerin/ Yine kara bulutlar çöktü üstüne/ Şiirini yitirmiş/ Kör hatta çekilmiş bir tren gibisin/ Nasıl yerleştirmeli seni yeniden rayına/ Nasıl koymalı yeniden uygarlık yoluna” diye soran Abdülkadir Paksoy, “Yurdum” adlı şiiriyle damarı damara bağlıyor: “Ah yurdum/ Sevgili yurdum/ Sakin ol/ Karanlığa boğamayacaklar seni/ Boğdurtmayız seni karanlığa/ Sana ihanet edenlerin bilmedikleri bir şey var/ Derindedir kökleri çınarlarımızın/ Yitirme umudunu/ Çınarlar varsa/ Umut da var.” Nihat Behram, “Kuşan kendini artık,/ biraz da/ gövdeni yüreğinle kırbaçla;/ ey halk, haykır acını,/ Bu kara dumanı dağıt!” derken Adnan Yücel, şiirin inat ettiğinin kanıtıyla alanlarda su serpiyor toplumsal muhalefetin yaralı yangın yüreğine: “...bugünlerden geriye,/ bir yarına gidenler kalır/ bir de yarınlar için direnenler...-- ne kırlarda direnen çiçekler/ ne kentlerde devleşen öfkeler/ henüz elveda demediler./ bitmedi daha sürüyor o kavga/ ve sürecek/ yeryüzü aşkın yüzü oluncaya dek!”
