Silivri açıklarında iki Türk bayraklı ticari geminin çarpışmasıyla meydana gelen kazada, 10 mürettebatın bulunduğu Tuğberk İmamoğlu isimli kuru yük gemisi kısa sürede Marmara Denizi'nin derinliklerine gömüldü.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nun verdiği bilgilere göre çarpışma yaklaşık saat 03.15'te meydana geldi. Geminin suya temas ettiğinde otomatik sinyal gönderen acil durum cihazından ise saat 03.26'da sinyal alındı. Bu veriler, geminin yaklaşık 11 dakika gibi son derece kısa bir sürede battığına işaret ediyor.
AĞIR ÇELİK YÜKÜ BATIŞI NASIL HIZLANDIRMIŞ OLABİLİR?
Rulo sac gibi yoğun yükler geminin ambarlarında çok büyük bir kütlenin sınırlı bir alanda toplanmasına neden oluyor. Çarpışmayla birlikte bordada geniş bir yarık oluşması durumunda deniz suyu çok kısa sürede ambarlara dolabiliyor.
Bu noktadan sonra gemi bir taraftan binlerce tonluk yükünü taşımaya devam ederken diğer taraftan içeri giren suyun ağırlığıyla karşı karşıya kalıyor. Geminin kaldırma kuvveti hızla yetersiz hale gelirken su alan bölümlerin artması batışı hızlandırabiliyor.
Uluslararası Denizcilik Örgütü de ağır ve yüksek yoğunluklu yük taşıyan gemilerde bir ambarın suyla dolmasının ardından bölmeler arasında ilerleyen suyun progresif su almaya dönüşmesi halinde geminin dakikalar içerisinde batabileceğine dikkat çekiyor.
Kazayı değerlendiren denizcilik uzmanları da özellikle geminin bordasına alınmış olabilecek darbenin üzerinde duruyor.
Uzak Yol Kaptanı Emrah Yılmaz Çavuşoğlu, tanker geminin kuru yük gemisinin bordasına çarpması halinde gövdede çok büyük bir yarık oluşabileceğini, rulo sac yüklü geminin bu nedenle hızla su alarak dengesini kaybetmiş olabileceğini belirtti.
Kılavuz Kaptan Zafer Akbulut da geminin ağır yük taşımasıyla yoğun şekilde su almasının hızlı batışı açıklayabilecek unsurlar arasında olduğunu ifade etti.
Bir diğer olasılık ise tonlarca ağırlıktaki rulo sacların çarpışmanın yarattığı kuvvetle hareket etmiş olması.
Uluslararası denizcilik kurallarında çelik ruloların özel yöntemlerle sabitlenmesi gerekiyor. Bunun nedeni, silindirik ve son derece ağır olan bu yüklerin hareket etmesi halinde geminin dengesini ciddi biçimde etkileyebilmesi. IMO'nun yük sabitleme kuralları da yük hareketinin gemi güvenliği açısından önemli risk oluşturabileceğini belirtiyor.
Ancak Tuğberk İmamoğlu'ndaki rulo sacların gerçekten yer değiştirip değiştirmediğine ilişkin şu aşamada resmi bir tespit bulunmuyor.
11 DAKİKALIK BATIŞ NEYİ GÖSTERİYOR?
Yaklaşık 90 metre uzunluğundaki bir kuru yük gemisinin 11 dakika içerisinde batması, suyun gemiye son derece hızlı girmiş olabileceğini düşündürüyor.
Bu nedenle ilk teknik değerlendirmelerde üç unsur öne çıkıyor: çarpışmanın gövdede oluşturduğu hasarın büyüklüğü, geminin çok hızlı su alması ve 4 bin 199 tonluk yoğun çelik yükünün oluşturduğu ağır yükleme koşulları.
Başka bir ifadeyle geminin “yalnızca ağır metal taşıdığı için” battığını söylemek teknik açıdan doğru değil. Ancak binlerce tonluk rulo sac yükü, çarpışmayla oluşan büyük gövde hasarı ve hızlı su alma birlikte değerlendirildiğinde batış süresini ciddi biçimde kısaltmış olabilir.
Kazanın kesin nedeni ise gemi enkazında yapılacak teknik incelemeler, seyir ve radar kayıtları, telsiz konuşmaları ve bilirkişi raporlarının ardından ortaya çıkacak. Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı da olayın meydana geliş şekli ve sorumluların belirlenmesi için kapsamlı soruşturma yürütüyor.
