Türkiye'nin enerji tedarik zincirinde dikkat çeken bir eksen kayması yaşanıyor. Uzun yıllardır enerji ithalatında başı çeken Rusya'nın yerini, büyük bir ivmeyle Amerika Birleşik Devletleri (ABD) almaya başladı. Son verilere göre Türkiye, doğalgazın ardından ham petrol ve motorin tedarikinde de rotayı hızla ABD'ye çevirmiş durumda.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) raporlarına yansıyan veriler, ithalattaki değişimin çarpıcı hızını gözler önüne seriyor. Yılın ilk dört ayında ABD'den ham petrol alımı yapılmazken, bu oran mayıs ayında bir anda yüzde 13'e çıktı. Haziran ayına gelindiğinde ise ABD'den 570 bin 676 ton ham petrol ithal edildi. Toplam ham petrol ithalatı içindeki payını yüzde 21'e çıkaran ABD, böylece Rusya'yı geride bırakarak Türkiye'nin 1 numaralı petrol tedarikçisi unvanını aldı.
Amerikan verileri de bu tabloyu doğruluyor. İstatistiklere göre Türkiye, mayıs ayı itibarıyla ABD'nin dünyada en çok ham petrol sattığı 11. ülke konumuna yükseldi.
Rusya'nın temmuz ayında devreye soktuğu ihracat yasağı, Türkiye'yi akaryakıt pazarında da alternatiflere yöneltti. Analistlerin verilerine göre ağustos ayında ABD; Hindistan ve İtalya'nın ardından Türkiye'ye en çok motorin satan 3. ülke oldu. Öte yandan ABD, yalnızca sıvı yakıtlarda değil, doğalgaz ithalatında da Rusya'yı geçerek Türkiye'nin en büyük partneri konumuna geldi.
FATURA KABARIYOR: 7 AYDA 40 MİLYAR DOLAR
Enerjide tedarikçi haritası değişirken, Türkiye'nin ithalat faturası da ağırlaşmaya devam ediyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın "Bugün 3 birim enerjinin 2'sini ithal ediyoruz" sözleriyle dikkat çektiği dışa bağımlılık sorunu büyüyor.
Dış ticaret verilerine göre, enerji ithalatı temmuz ayında yıllık bazda yüzde 13,2 artış göstererek 5 milyar 826 milyon dolara çıktı. Yılın ilk yedi ayını kapsayan Ocak-Temmuz döneminde ise toplam enerji ithalatı faturası, geçen yıla oranla yüzde 7,2 artarak 40 milyar 86 milyon dolara ulaştı. İthalat faturası kabarırken; haziran ayında yerli petrol üretiminde yüzde 1,5, doğalgaz üretiminde ise yüzde 7,6'lık düşüş yaşanması dikkat çekti.
