Varşova'da robotlu eylem: Polonyalı şirket daha sıkı yapay zeka yasası istiyor

Pazartesi günü yaklaşık 30 robot, bayraklar sallayıp sloganlar "atarak" ve daireler çizerek yürüyüşe geçti; Polonya Dijital İşler Bakanlığı'nın önünde yapay zekâ düzenlemeleri talebiyle Varşova sokaklarına çıktılar.Protesto, internet sitesine göre yapay zekâ ve robotlaşmanın işgücü piyasasını nasıl etkilediğine dair bir tartışma başlatmayı hedefleyen Democratism adlı girişim tarafından organize edildi.Protesto ile ürün tanıtımı arasındaki çizgiyi bulanıklaştıran bu sahnede, makinelerden biri gazetecilerin sorularını doğrudan yanıtladı."Burada bulunan robotlar, bu teknolojinin artık bir gerçek olduğunu göstermek için var," diye konuştu yapay zekâ destekli insansı robotlardan Agibot A3. Bu söz, kendi tezini de gayet net biçimde ortaya koyuyordu.İki ayaklı insansı modellerden köpek benzeri dört ayaklılara kadar uzanan robotlar gösteri yaparken, hoparlörlerden "İşyerlerini koruyun", "Kuralların zamanı geldi" ve "Beklemeyin, düzenleyin" sloganları yükseldi."Özellikle hem insansı robotlar hem de bilişsel işlerde yapay zekâ tarafından insanların yerinin alınması ihtimaline dikkat çekmek istiyoruz," dedi etkinliğin (insan) organizatörü Grzegorz Kuliś."Şimdi harekete geçmezsek yakında ciddi bir sorunla karşılaşabiliriz," diye ekledi; emekçileri koruyacak bir kalkan işlevi görecek "kural ve düzenlemelere" ihtiyaç olduğunu vurguladı.Birkaç yoldan geçenin dikkatini çekmesinin ötesinde, robotların kullanılmasının, onların mevcut yeteneklerini ve dolaylı olarak da meselenin ne kadar acil olduğunu göstermek amacı taşıdığını söyledi."Bu robotlar şimdiden serbestçe dolaşabiliyor, şimdiden 'protesto' ediyorlar," dedi; önceden yüklenmiş sloganları okuyan bir makinenin gerçekten protesto sayılıp sayılmayacağı sorusunu ise yanıtsız bıraktı.Bakan, organizatörlerle görüşmek için dışarı çıktıYürüyen robotların eylemine, olay yerine gelerek Kuliś ile görüşen Polonya Dijital İşler Bakanı Krzysztof Gawkowski de katıldı."Robotlaşma ilerledikçe gelişmeye devam edecek insansı modellere entegre edilen kontrolsüz yapay zekâ modelleri büyük bir sorun," dedi.Bugün bir robotik şirketinde bilgi teknolojilerinden sorumlu üst yönetici ve bir istihdam ajansının genel müdürü olan Kuliś, daha önce Aile, Çalışma ve Sosyal Politika Bakanlığı bünyesindeki İşgücü Piyasası Konseyi'nde iki dönem görev yaptı."Bizi kişisel olarak da korkutan bu hızlı ve dinamik teknolojik değişimler hakkında toplumu bilgilendirmeye başlama sorumluluğu taşıdığımızı düşünüyoruz," dedi.Makinelerin arkasında kim varPolonya'da yerel yayın yapan Opolska360, pazartesi günkü protestoda kullanılan robotların, on yılı aşkın süredir hem insansı hem de dört ayaklı makineler üreten Delta Robots tarafından geliştirildiğini bildirdi.Kuliś aynı zamanda 20 yılı aşkın süredir faaliyet gösteren işe alım firması Weegree'nin de başkanı; her iki şirketin merkezi de Polonya'nın güneyindeki Opole kentinde bulunuyor.Bu ayrıntı, pazartesi günkü gösterinin temelindeki ironiyi daha da belirginleştiriyor; zira iş kayıpları konusunda uyarı yapan robotlar, bu konuda alarm zillerini çalan bizzat aynı sektör tarafından üretilmiş durumda.Opolska360, Kuliś'in Democratism'i uluslararası bir harekete dönüşmesini umduğu bir oluşum olarak tanımladığını da aktardı. Kuliś, amaçlarının "değişimle, robotikle ya da teknolojik gelişmeyle mücadele etmek değil", bunların sonuçları ve olumsuz etkilerinin nasıl bertaraf edilebileceği üzerine bir tartışma başlatmak olduğunu söyledi.Habere göre Gawkowski, toplanan protestoculara Polonya'nın yapay zekâ pazarına denetim getiren ilk AB ülkesi olduğunu söyledi ve Yapay Zekânın Gelişimi ve Güvenliği Komisyonu kurulmasının yanı sıra şirketlerin yapay zekâ çözümlerini yaygın kullanıma geçmeden önce test edebileceği düzenleyici "kum havuzları" oluşturma planlarını açıkladı.Temmuz ayında, Polonya'nın muhafazakâr-milliyetçi Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, bakanlık tarafından sunulan ve AB'nin Yapay Zekâ Yasası'nı uygulamaya koymayı amaçlayan tasarıyı imzalayarak yasalaştırdı.Böylece, hâlihazırda resmen yürürlüğe girmiş olan AB düzenlemelerini uygulayabilecek yetkiye sahip ulusal bir otorite oluşturuldu.