İran'ın, ABD ve İsrail ile çatışmaların yeniden başlayabileceği ihtimaline karşı hazırlık yaptığı öne sürüldü. The Wall Street Journal 'ın (WSJ) ismi açıklanmayan yetkililer ve istihbarat verilerine dayandırdığı haberine göre Tahran, mevcut diplomatik sürecin kalıcı bir anlaşmayla sonuçlanacağı konusunda ciddi şüpheler taşıyor. Haberde, İran yönetiminin ABD ve İsrail'in ateşkes girişimlerini, küresel piyasalar üzerindeki baskıyı azaltmak ve olası yeni askeri operasyonlara hazırlanmak için zaman kazanma çabası olarak değerlendirdiği belirtildi.
WSJ'ye göre Tahran, devam eden görüşmelerin 'çatışma öncesi bir ara dönemden' ibaret olabileceğini düşünüyor. İran tarafının, haziran ayında imzalanan mutabakat zaptını da ABD ve İsrail'in küresel ekonomi üzerindeki baskıyı hafifletmek ve zaman kazanmak amacıyla attığı bir adım olarak değerlendirdiği öne sürüldü. Gazete, İran'ın olası yeni bir çatışmaya karşı hazırlık yapmasının taraflar arasındaki derin güvensizliğe işaret ettiğini ve bunun yakın gelecekte savaşı kalıcı biçimde sona erdirecek bir anlaşmaya ulaşılmasını zorlaştırabileceğini belirtti.
SAVAŞ 28 ŞUBAT'TA BAŞLADI ABD ve İsrail, 28 Şubat'ta İran'a yönelik geniş çaplı askeri operasyon başlatmıştı. Haziran ayında Washington ile Tahran arasında, Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal durdurulmasını öngören bir mutabakat zaptı imzalanmıştı. Ancak ABD, 8 Temmuz gecesi İran'a yönelik geniş çaplı hava saldırılarını yeniden başlattı.
Washington, Tahran'ı Hürmüz Boğazı'na ilişkin hükümleri ihlal etmekle suçladı. ABD Başkanı Donald Trump ise 2 Ağustos'ta İran'a yönelik planlanan güçlü bir saldırıyı iptal ettiğini açıklamıştı. Trump, İran ve bazı Arap ülkelerinin Washington'dan saldırıyı gerçekleştirmemesini istediğini, tarafların gelecekteki bir anlaşmanın ana hatları üzerinde uzlaşmaya vardığını söylemişti.
ABD, TALEPLERİNİ YUMUŞATIYOR CNN'e göre yaklaşık altı aydır devam eden çatışmaların ardından Trump yönetimi İran'a yönelik başlangıçtaki bazı taleplerinden geri adım atmaya daha yakın görünüyor. Savaşın ilk dönemlerinde Trump ve yönetimi İran'ın tamamen teslim olması, rejim değişikliği, nükleer silah edinmesinin engellenmesi ve bölgedeki müttefiklerine verdiği desteğin sona erdirilmesi gibi kapsamlı hedeflerden söz etmişti. Ancak haziran ayında varılan mutabakat bu taleplerin yalnızca küçük bir bölümünü içerdi.
HANGİ KONUDA SÖYLEM DEĞİŞTİ? Washington'ın İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarını teslim etmesi yönündeki talebinde de değişiklik yaşandığı belirtiliyor. Trump son açıklamalarında İran'ın nükleer programının yeterince zarar gördüğünü ve nükleer materyallerin ulaşılması güç noktalarda enkaz altında kaldığını savundu.
Buna göre söz konusu materyallerin İran'dan çıkarılması veya teslim edilmesi artık Washington açısından eskisi kadar öncelikli bir koşul değil. Trump bunun yerine, İran'ın materyalleri yeniden çıkarmaya çalışıp çalışmadığının uzaydan gözetlenebileceği fikrini gündeme getirdi. Buna karşın Tahran'ın mevcut diplomatik süreci geçici bir ateşkes olarak değerlendirdiğine ilişkin iddialar, ABD-İran çatışmasının yeniden tırmanabileceği endişelerini artırıyor.
