Yapay zeka, özellikle insanların yaptığı sürekli ve tekrarlı işleri kolaylıkla yaparak, iş yükünü azaltıyor. Her ne kadar insanın iş yükünü azaltsa da yerine konan ek işler, mesailerin artmasına neden oluyor. OpenAI ve Anthropic gibi en popüler yapay zeka odaklı şirketlerde haftalık çalışma mesaileri 90 saate kadar çıkıyor.
Teknoloji şirketleri milyarlarca doları araçlarını geliştirmeye ayırıyorlar ancak bu çalışanların üzerine daha fazla yük bindiriyor. Google'da mühendislik direktörü olan bir kişi dört yıl önce yapay zekanın 2025 yılına haftalık dört günlük çalışma sağlayacağını tahmin etmişti. Ancak bu şu anda oldukça iyimser bir yorum olarak görülüyor.
OpenAI, maaşlarda değişiklik yapmadan haftalık olarak dört günlük çalışma düzenini test etmeye başlasa da işler çok da beklendiği gibi gitmedi. Geçen yıl şirketten ayrılan eski bir OpenAI teknik çalışanı BBC'ye yaptığı açıklamada, şirketin orada çalıştıkları süre boyunca diğerlerinin denemesini önerdiği dört günlük çalışma haftasını aslında hiç hayata geçiremediğini söyledi. Şirkette daha az gün çalışmanın yerine, sık sık yapılan kriz toplantıları, hafta sonlarına hedef alan mesailer ve meslektaşların aniden işten çıkarılmasına yol açan acımasız performans değerlendirmeleriyle sonuçlanan bir kültürün benimsendiğini aktardı.
OpenAI'da çalışanlar cumartesi ya da pazar günleri işleri yetiştirmek ya da her şeyin yolunda olduğunu kontrol etmek için ofisi gidiyor. Burada sadece OpenAI top altında değil. Anthropic, popüler kodlama aracı ve sohbet robotu Claude'un, tam bir iş günü yani yedi saat boyunca ara vermeden kendi başına çalışabildiğini açıklamıştı.
Meta CEO'su Mark Zuckerberg ise şirketin yapay zeka ile çalışma şeklinin tamamen değiştirdiğini belirtmişti. Meta, bu açıklamaların ardından çalışanlarının onda birini işten çıkarttı. Anthropic CEO'su Dario Amodei ise yapay zeka araçlarının kaçınılmaz olarak daha verimli hale gelmesiyle daha geniş çaplı işten çıkarmaların gerçekleşebileceğini savundu.
Her ne kadar teknoloji şirketlerinde şu anda günlük 14 saat çalışma saatlerine çıkılsa da yıllarca tipik çalışma saatleri olan sabah 9 akşam 5 sistemi uygulanıyordu. Eski OpenAI çalışanı, önceden çalıştığı teknoloji işlerine kıyasla haftada en az 70 saat çalıştığını söyledi. Şu anda yapay zekaya odaklanan bir start-up şirketinde çalışan bu eski çalışan, kısa süreli çalışmalar dışında haftada 50-60 saate yakın çalışarak iş ve yaşam dengesini kurmayı başardığını söyledi.
Teknoloji şirketlerinde özellikle bazı yeni araçlar ve özelliklerin kısa sürede yayınlanması gerektiğinde 'Sprint' adı verilen terim çalışma saatlerinin çok yüksek sürelere çıkabileceğini tanımlıyor. BBC'nin doğruladığına göre OpenAI'da ve Anthropic'te proje geliştirme süreçleri haftalar sürebiliyor ve yedi günlük çalışma mesaisi 90 saate varıyor hatta bazı durumlarda bu bile aşılabiliyor. Bu adil olmayan ve büyük çoğunlukla maaşlara yansımayan ek mesailer, çalışanlar tarafından 'askere alınma' olarak görülüyor.
Zira bazı durumlarda farklı birimlerden çalışanlar yoğun tempoya zorla kaydırılıyor bu da memnuniyetsizlik yaratıyor. Eğer bu yeni göreve kaydırılma durumunu eleştirir ya da hayır derseniz istifaya zorlanıyorsunuz. Meta'nın son zamanlarda benimsediği söylenen 'kabul et ya da git' yaklaşımı çalışanlar tarafından büyük oranda reddedilse bile işten ayrılmak istemeyenler istemeye istemeye verilen iş yüklerini devam ettirmeye çalışıyor.
Hatta söylenene göre yapay zeka araçlarının geliştirilmesinde doğrudan yer almayan teknoloji çalışanları bile bu teknoloji nedeniyle daha uzun çalışma saatleriyle karşı karşıya kalıyor. Eskiden Google'da çalışan Amin Shali, yapay zekanın işini olumsuz etkilediğini belirterek şirket içi mühendislik işlerinin başarısız olması nedeniyle sık sık gece geç saatlere kadar çalışmak zorunda kaldığı için işi bıraktı. BBC'ye açıklama yapan Shali, Google'dan ayrıldıktan sonra uykusunun ve genel sağlığının iyileştiğini söyledi.
Bunların yanı sıra yeni araştırmalar yapay zeka araçlarının insanların iş yükünü daha da ağır hale getirdiğini gösteriyor. UC Berkeley'de yapılan bir araştırma, ABD'li bir teknoloji şirketinde çalışan yüzlerce çalışanın sekiz ay boyunca yapay zeka kullanım süreçlerini takip etti. Araştırma, çalışanların daha hızlı bir tempoda çalıştıklarını, daha geniş bir görev yelpazesi üstlendiklerini ve çalışma saatlerinin gün içinde uzadığını ortaya koydu.
MIT'de uzman olan Neil Thompson, yapay zeka geliştirme konusunda öncü teknoloji şirketlerinde bile çalışanlara, işlerinin bir kısmını yapması gereken araçları kullanmaya başlayıp işlerine devam etmeleri söylenmesinin pek olası olmadığını aktardı. Berkeley'deki araştırma, teknoloji şirketlerindeki çalışanların iş yükünün kısmen yapay zeka araçlarının çıktısını sürekli kontrol etme ihtiyacından kaynaklandığını ortaya çıkarttı.
