Hayvan içerikleriyle tanınan YouTuber Harun Köybaşı’nın bir yarasa tarafından ısırıldığı anlara ait görüntüler, sosyal medya platformlarında hızla yayıldı. COVID-19 pandemisine neden olan SARS-CoV-2 virüsünün kökeninde yarasaların yer alması, kullanıcılar arasında yeniden hastalık endişesine yol açtı. Sosyal medyadaki bir akıma katılmak isterken yarasa ısırığına maruz kalan Köybaşı'nın yaşadığı olay, yarasaların taşıdığı ölümcül patojenleri ve insan sağlığına yönelik oluşturduğu riskleri yeniden kamuoyunun gündemine taşıdı.
OLAYIN ENDONEZYA'DA YAŞANDIĞI TAHMİN EDİLİYOR Görüntülerin çekildiği konum henüz resmi olarak doğrulanmasa da videodaki araç plakaları ve Köybaşı’nın geçmiş içerikleri olayın Endonezya'da gerçekleştiğine işaret ediyor. Bölgesel sağlık verileri, Endonezya ve özellikle Bali adasında kuduz ile lyssavirus dolaşımının yüksek seviyede olduğunu gösteriyor. Ülkede insanlarda görülen kuduz vakaları ağırlıklı olarak köpek ısırıklarından kaynaklansa da bölgedeki yarasa türlerinde ölümcül beyin iltihabına yol açabilen virüslerin varlığı saha araştırmalarıyla doğrulanmış durumda.
DSÖ: YARASA ISIRIĞI 'KATEGORİ III' EN YÜKSEK RİSK GRUBUNDA Yarasalar, kendi sağlıkları olumsuz etkilenmeden bünyelerinde ölümcül virüsleri barındırma ve bulaştırma kapasiteleriyle biliniyor. Diş yapılarının son derece küçük olması nedeniyle ısırık izlerinin fark edilmesinin zorluğu ise hayati riski artıran etkenler arasında yer alıyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), yarasalarla gerçekleşen her türlü teması ve ısırığı en yüksek risk kategorisi olan Kategori III kapsamında değerlendiriyor.
DSÖ rehberlerine göre; böyle bir temas sonrasında yaranın vakit kaybetmeksizin en az 15 dakika boyunca su ve sabunla yıkanması, ardından derhal kuduz aşısı ve immünoglobulin tedavisine başlanması kritik önem taşıyor. TÜRKİYE'DE DURUM NE? UZMANLAR NE DİYOR?
Sosyal medyada yayılan görüntüler Türkiye’deki vatandaşlar arasında da tedirginlik yaratırken, uzmanlar ve bilimsel veriler Türkiye kayıtlarında yarasalardan insana kuduz bulaştığına dair kanıtlanmış resmi bir vaka bulunmadığını ifade ediyor. Ancak araştırmacılar, kayıtlı vaka olmamasının yarasaların taşıyıcı risk barındırmadığı anlamına gelmediğini hatırlatarak, vahşi yaşamdaki yarasalarla doğrudan temastan kesinlikle kaçınılması gerektiği konusunda uyarılarda bulunuyor.
