İngiltere'nin Oxfordshire bölgesinde 3 Kasım 1888 tarihinde saat 20:00 sularında yaklaşık 518 kilometrekarelik bir alanda bulunan tensel sayılabilecek miktardaki koyun sürüsü, eş zamanlı olarak paniğe kapılarak kaçışmaya başladı.
Times of London gazetesinde yer alan habere göre, Reading kentinin kuzey, doğu ve batı bölgelerindeki çiftliklerde tutulan on binlerce koyun otlakları çevreleyen çitleri yıkarak etrafa dağıldı. Hayvanların kilometrelerce uzağa kaçtığı ve tarlaların zarar gördüğü bildirildi. Gazete, olay gecesinde havanın aşırı karanlık olduğunu ve yer yer şimşek çaktığını aktardı.
BEŞ YIL SONRA AYNI BÖLGEDE İKİNCİ İZDİHAM
İlk olaydan beş yıl sonra, 1893 yılında aynı bölgede benzer bir kitlesel panik yaşandı. Görgü tanıkları, saat 20:00 ile 21:00 arasında bölgenin üzerinden geçen yoğun ve siyah bir bulutun görüşü tamamen kapattığını beyan etti.
Ornitolog Oliver Vernon Aplin, 1893’teki olayın ardından bölgede incelemelerde bulundu. Aplin’in araştırmalarına dayanan çalışması Nature dergisinde yayımlandı. Makalede, olağandışı gece karanlığının koyunların yön duygusunu bozduğu ve sürü içindeki zincirleme çarpışmaların kitlesel paniği tetiklemiş olabileceği hipotezi öne sürüldü.
Kraliyet Hayvanlara Karşı Şiddeti Önleme Derneği (RSPCA) kayıtlarına göre koyunlar, herhangi bir savunma mekanizmasına sahip olmayan ve tehdit anında grup halinde kaçma güdüsüyle hareket eden hayvanlar olarak sınıflandırılıyor. Bölgedeki koyun varlığının MÖ 4000 civarında Neolitik dönem çiftçileri tarafından adaya getirildiği, ardından Roma ve 1066 Norman İstilası dönemlerinde yaygınlaştığı biliniyor.
Aplin’in yayımladığı hipotez, 500 kilometrekareden fazla bir alandaki eş zamanlı reaksiyonun tam nedenini açıklamakta yetersiz kalırken, olayın tetikleyicisine dair resmi ve kesin bir bilimsel fikir birliğine varılamadı.
